A
Admin
Yönetici
Yönetici
Memorial Antalya Hastanesi Çocuk Endokrinolojisi Bölümü’nden Uz. Dr. Jamala Mammadova, çocukluk döneminin en kritik değişkenlerinden birinin büyüme olduğunu söyledi. Mammadova, "Büyümenin temelleri anne karnında atılıyor. Çocukların büyüme hızı ve miktarında beslenme, hormonal nedenler, diyabet ve astım gibi rahatsızlıklar ile çevresel faktörler önemli rol oynuyor. Boyları cinsiyet ve yaş popülasyon ortalamasının altında kalan çocukların, boy kısalığında erken teşhis ve tedavi büyük önem taşıyor" dedi.
Okul çağındaki büyüme hızına dikkat çeken Mammadova, "Çocuklarda her yaşa göre beklenen yıllık büyüme hızı farklıdır. İlk bir yılda yaklaşık 20–25 cm, ikinci yılda 10–12 cm, okul öncesi dönemde 6–8 cm, okul çağında 5–6 cm, ergenlik döneminde ise 8–12 cm civarındadır. Eğer bir çocuğun boyu, yaşıtlarının yüzde 3'lük diliminin altındaysa veya büyüme hızı kendi yaşına göre beklenenden düşükse, bu durum boy kısalığı olarak değerlendirilir" ifadelerini kullandı.
Boy kısalığını anlamak için 4 işaret bulunduğunu belirten Mammadova şunları söyledi:
Yaşıtlara göre kısa boy: Çocuğun boyunun, aynı yaş ve cinsiyetteki çocuklara kıyasla belirgin şekilde kısa olması.
Yavaş büyüme hızı: Düzenli ölçümlerde boy artışının beklenenden az olması.
Fiziksel orantısızlık: Kol, bacak veya gövde arasındaki orantısızlıklar altta yatan sağlık sorununa işaret edebilir.
Gelişimsel işaretler: Ergenlikte gecikme, diş çıkmasında veya motor becerilerde gerilik gibi belirtiler boy kısalığını gösterebilir.
Mammadova, boy kısalığının çok sayıda nedeni olabileceğini belirtti:
"Ailevi kısa boy, hormonal sorunlar, kronik sağlık sorunları, beslenme eksiklikleri, genetik bozukluklar veya nedeni bulunamayan sebepler boy kısalığına yol açabilir."
Boy kısalığı olan çocukların tedaviyle genetik potansiyeline uygun boya ulaşabileceğini söyleyen Mammadova, şunları ekledi:
"Boy kısalığı olan çocuğun boyunun uzaması durumu, boy kısalığının nedenine bağlıdır. Erken teşhis ve uygun tedaviyle birçok çocuk genetik potansiyeline uygun boya ulaşabilir. Tedavi sürecinde düzenli takip şarttır."
Beslenmenin büyüme üzerindeki etkisine vurgu yapan Mammadova, "Yetersiz beslenme, özellikle protein, kalsiyum, D vitamini, çinko ve demir eksiklikleri büyüme geriliğine yol açabilir. Ancak sadece beslenmeyle sorun çözülemez. Boy kısalığı şüphesinde bir çocuk endokrinoloji uzmanına başvurulmalıdır" dedi.
YAŞA GÖRE BEKLENEN BÜYÜME HIZI
Okul çağındaki büyüme hızına dikkat çeken Mammadova, "Çocuklarda her yaşa göre beklenen yıllık büyüme hızı farklıdır. İlk bir yılda yaklaşık 20–25 cm, ikinci yılda 10–12 cm, okul öncesi dönemde 6–8 cm, okul çağında 5–6 cm, ergenlik döneminde ise 8–12 cm civarındadır. Eğer bir çocuğun boyu, yaşıtlarının yüzde 3'lük diliminin altındaysa veya büyüme hızı kendi yaşına göre beklenenden düşükse, bu durum boy kısalığı olarak değerlendirilir" ifadelerini kullandı.
Boy kısalığını anlamak için 4 işaret bulunduğunu belirten Mammadova şunları söyledi:
Yaşıtlara göre kısa boy: Çocuğun boyunun, aynı yaş ve cinsiyetteki çocuklara kıyasla belirgin şekilde kısa olması.
Yavaş büyüme hızı: Düzenli ölçümlerde boy artışının beklenenden az olması.
Fiziksel orantısızlık: Kol, bacak veya gövde arasındaki orantısızlıklar altta yatan sağlık sorununa işaret edebilir.
Gelişimsel işaretler: Ergenlikte gecikme, diş çıkmasında veya motor becerilerde gerilik gibi belirtiler boy kısalığını gösterebilir.
BOY KISALIĞININ NEDENLERİ
Mammadova, boy kısalığının çok sayıda nedeni olabileceğini belirtti:
"Ailevi kısa boy, hormonal sorunlar, kronik sağlık sorunları, beslenme eksiklikleri, genetik bozukluklar veya nedeni bulunamayan sebepler boy kısalığına yol açabilir."
ERKEN TEŞHİSİN ÖNEMİ
Boy kısalığı olan çocukların tedaviyle genetik potansiyeline uygun boya ulaşabileceğini söyleyen Mammadova, şunları ekledi:
"Boy kısalığı olan çocuğun boyunun uzaması durumu, boy kısalığının nedenine bağlıdır. Erken teşhis ve uygun tedaviyle birçok çocuk genetik potansiyeline uygun boya ulaşabilir. Tedavi sürecinde düzenli takip şarttır."
BESLENME TEK BAŞINA YETERLİ DEĞİL
Beslenmenin büyüme üzerindeki etkisine vurgu yapan Mammadova, "Yetersiz beslenme, özellikle protein, kalsiyum, D vitamini, çinko ve demir eksiklikleri büyüme geriliğine yol açabilir. Ancak sadece beslenmeyle sorun çözülemez. Boy kısalığı şüphesinde bir çocuk endokrinoloji uzmanına başvurulmalıdır" dedi.